Voor gemeenten is het opstellen van een Wijkuitvoeringsplan (WUP) meer dan een technische exercitie. Het vraagt om keuzes die veel impact hebben op bewoners. En natuurlijk moeten die bestuurlijk, financieel en maatschappelijk uitlegbaar zijn. Participatie is daarbij geen nice to have, maar een absolute must have. Zonder medewerking van bewoners gaat er niks veranderen achter de voordeur, terwijl juist dit nodig is om van het aardgas af te gaan. 

Bij WijkvanNu hanteren we een gestructureerde participatieaanpak die gemeenten helpt om bewoners zorgvuldig te betrekken, zonder de regie of haalbaarheid uit het oog te verliezen. In dit artikel lichten we toe hoe deze aanpak is opgebouwd en hoe zij bijdraagt aan heldere besluitvorming. 

Stap 1: Sociale wijkanalyse – wat speelt er in de wijk 

Een effectief participatietraject begint met inzicht in de wijk. Daarom starten we met een sociale wijkanalyse, aangevuld met bewonersinterviews. Op basis van gemeentelijke en openbare bronnen brengen we de samenstelling van de wijk in beeld: eigendomssituaties, type woningen, actieve organisaties en eerdere participatie-ervaringen. 

De bewonersinterviews geven verdieping. Ze laten zien hoe de energietransitie wordt beleefd, waar zorgen of kansen liggen en welk kennisniveau aanwezig is. Deze combinatie van data en ervaringskennis vormt een stevig fundament voor het verdere proces. 

Voor gemeenten is dit een cruciale stap: de analyse helpt om realistische verwachtingen te formuleren, het mandaat van bewoners scherp af te bakenen en vooraf helder te communiceren waar wel en geen ruimte zit in het participatieproces. 

Stap 2: Meedenkgroep - participatie met overzicht en inhoud 

Op basis van de analyse richten we een meedenkgroep in van ongeveer 20 tot 40 bewoners. Via een wijkbrede uitnodiging zorgen we voor open werving, met aanvullende inspanning waar nodig om tot een representatieve groep te komen. 

De meedenkgroep krijgt een duidelijke rol: het verkennen en wegen van mogelijke warmtetechnieken. WijkvanNu ondersteunt dit proces met inhoudelijke en technische expertise, zodat bewoners keuzes kunnen maken op basis van realistische informatie. 

Samen komt de groep tot een beperkt aantal voorkeursopties. Deze worden door ons uitgewerkt in een technisch rapport waarin onder meer financiële, ruimtelijke en praktische consequenties inzichtelijk worden gemaakt. 

Voor gemeenten biedt deze werkwijze overzicht en transparantie: participatie wordt geconcentreerd in een duidelijke structuur, terwijl beleidsruimte en randvoorwaarden geborgd blijven. 

Stap 3: Woningschouw - onderbouwing op woningniveau 

Om technische keuzes te onderbouwen, maken we gebruik van woningschouwen bij een aantal representatieve woningen in de wijk. In overleg met de gemeente selecteren we deze woningen en benaderen we bewoners voor een huisbezoek. 

Tijdens de schouw brengen we de staat van isolatie, installaties en andere relevante kenmerken in beeld. Deze inzichten voeden het technisch rapport en zorgen ervoor dat scenario’s aansluiten bij de feitelijke situatie in de wijk. 

Voor gemeenten levert dit concreet voordeel op: beleidskeuzes worden gebaseerd op realistische aannames en zijn beter uitlegbaar richting bestuur en bewoners. 

Stap 4: Wijkbrede inloopbijeenkomst - informeren, toetsen en ophalen 

De uitgewerkte warmtetechnieken worden gedeeld met alle bewoners tijdens een wijkbrede inloopbijeenkomst. Technische informatie wordt vertaald naar begrijpelijke taal. En er worden banners gemaakt met een visuele uitleg, zodat bewoners zich een goed beeld kunnen vormen. 

Tijdens de bijeenkomst is ruimte voor vragen aan experts, het delen van zorgen en ideeën, en het uitbrengen van een voorkeurstem. Daarmee fungeert de bijeenkomst zowel als informatiemoment als toetsingsmoment. 

Voor gemeenten is dit een belangrijk schakelpunt: het laat zien hoe keuzes tot stand zijn gekomen, welke afwegingen zijn gemaakt en hoe bewoners hierin zijn meegenomen. 

Koppeling met beleid en uitvoering 

De participatieaanpak rondom het WUP sluit goed aan op andere gemeentelijke instrumenten en programma’s. Denk aan de inzet van energiecoaches, witgoedregelingen, informatiecampagnes, buurtactiviteiten of samenwerking met lokale initiatieven zoals klimaatburgemeesters en de Duurzame Huizen Route. 

Door deze koppelingen expliciet te maken, ontstaat een samenhangende aanpak waarin het WUP niet op zichzelf staat, maar onderdeel wordt van bredere wijkgerichte uitvoering. Benieuwd hoe we jouw gemeente hierbij ondersteunen? Neem nu contact met ons op.